जिल्हा बँकेच्या निवडणुकीत पक्षीय राजकारणाचा झेंडा गायब!
सत्ताधारी-विरोधक वेगवेगळ्या पॅनलमधून प्रचारात सक्रिय; सहकाराच्या निवडणुकीत राजकीय समीकरणांची नवी मांडणी
अहिल्यानगर | महाराष्ट्र 7न्यूज वृत्तसेवा
अहिल्यानगर जिल्हा मध्यवर्ती सहकारी बँकेच्या निवडणुकीत यंदा पारंपरिक पक्षीय राजकारणाचे चित्र काहीसे बाजूला पडल्याचे दिसत आहे. विधानसभा आणि लोकसभा निवडणुकीत एकमेकांविरोधात दंड थोपटणारे राजकीय नेते जिल्हा बँकेच्या निवडणुकीत मात्र वेगवेगळ्या पॅनलमधून प्रचारात सक्रिय झाले आहेत. त्यामुळे जिल्हा बँकेच्या निवडणुकीत पक्षाच्या झेंड्यापेक्षा सहकारातील स्थानिक समीकरणे, संस्थांवरील वर्चस्व आणि वैयक्तिक राजकीय संबंधांना अधिक महत्त्व प्राप्त झाल्याचे चित्र आहे.
राज्याच्या राजकारणात सत्ताधारी आणि विरोधक अशी स्पष्ट विभागणी असली, तरी सहकारी संस्थांच्या निवडणुकीत हीच विभागणी कायम राहील, असे नाही, हे जिल्हा बँकेच्या निवडणुकीतून पुन्हा एकदा अधोरेखित होत आहे. जिल्ह्यातील विविध राजकीय पक्षांशी संबंधित नेते, पदाधिकारी आणि स्थानिक पातळीवरील प्रभावशाली व्यक्ती आपापल्या पॅनलच्या विजयासाठी प्रयत्नशील आहेत. त्यामुळे पक्षीय निष्ठेपेक्षा स्थानिक हितसंबंध आणि सहकारातील राजकीय गणिते अधिक प्रभावी ठरत असल्याची चर्चा सुरू झाली आहे.
जिल्हा बँक ही केवळ आर्थिक व्यवहार करणारी संस्था नसून जिल्ह्यातील सहकार चळवळीचा महत्त्वाचा आधारस्तंभ आहे. विविध कार्यकारी सेवा सहकारी संस्था, सोसायट्यांचे प्रतिनिधी, सहकार क्षेत्रातील नेते आणि ग्रामीण भागातील आर्थिक व्यवहारांशी संबंधित घटक यांच्यासाठी या बँकेच्या सत्तेचे विशेष महत्त्व आहे. त्यामुळे या निवडणुकीत मिळणारे यश हे केवळ संचालकपदापुरते मर्यादित न राहता जिल्ह्यातील सहकार क्षेत्रातील राजकीय प्रभावाचेही निदर्शक ठरू शकते.
विशेष म्हणजे, राजकीय व्यासपीठावर एकमेकांवर टीका करणारे नेते सहकाराच्या निवडणुकीत वेगवेगळ्या पॅनलच्या माध्यमातून मतदारांपर्यंत पोहोचत आहेत. त्यामुळे मतदारांसमोरही वेगळेच चित्र उभे राहिले आहे. पक्षीय राजकारणात विरोधक असले, तरी सहकाराच्या निवडणुकीत स्थानिक परिस्थितीनुसार भूमिका बदलताना दिसत आहेत. परिणामी, ही निवडणूक नेमकी पक्षीय ताकदीची आहे की सहकारातील वैयक्तिक प्रभावाची, असा प्रश्न उपस्थित होत आहे.
जिल्हा बँकेच्या निवडणुकीत पक्षीय राजकारणाचा झेंडा गायब झाल्याचे चित्र दिसत असले, तरी त्यामागे राजकीय गणिते नाहीत, असे म्हणता येणार नाही. उलट, उघड पक्षीय संघर्षापेक्षा स्थानिक पातळीवरील रणनीती, मतदार संस्थांशी असलेले संबंध आणि भविष्यातील राजकीय वाटचालीचा विचार या घटकांना अधिक महत्त्व मिळत असल्याचे दिसते.
आता या निवडणुकीत कोणत्या पॅनलला सहकार क्षेत्रातील मतदारांचा कौल मिळतो आणि त्यातून जिल्ह्याच्या राजकारणात कोणाची ताकद वाढते, हे निकालानंतर स्पष्ट होईल. मात्र, सध्याच्या प्रचारातून एक गोष्ट ठळकपणे समोर येत आहे—विधानसभा आणि लोकसभेतील पक्षीय राजकारणाची गणिते वेगळी, तर सहकाराच्या सत्तेची समीकरणे वेगळी!
